هوش مصنوعی چیست؟

زمان تخمینی مطالعه: 5 دقیقه

در حالی که طی چند دهه گذشته تعدادی تعریف از هوش مصنوعی (AI) ارائه شده است، جان مک کارتی در مقاله خود در سال ۲۰۰۴ چنین تعریفی را ارائه می‌دهد: “این علم در واقع هنر و مهندسی ساخت ماشین‌های هوشمند، به خصوص برنامه‌های کامپیوتری هوشمند است. این امر با وظیفه مشابه استفاده از رایانه‌ها برای درک هوش انسان مرتبط است، اما AI لازم نیست خود را به روش‌هایی محدود کند که از نظر بیولوژیکی قابل مشاهده هستند.”

آزمون تورینگ:

با این حال، چند دهه قبل از این تعریف، تولد گفتگوی AI توسط کار برجسته آلن تورینگ، “ماشین محاسباتی و هوش” که در سال ۱۹۵۰ منتشر شد، مشخص شد.  در این مقاله، تورینگ که اغلب به عنوان “پدر علم کامپیوتر” شناخته می‌شود، سوال زیر را مطرح می‌کند: “آیا ماشین‌ها می‌توانند فکر کنند؟ ” در آن هنگام بود که او آزمایشی را ارائه می‌دهد که اکنون به عنوان “آزمون تورینگ” معروف است، جایی که یک ناظر انسان سعی می‌کند بین رایانه و پاسخ متن انسان تفاوت قائل شود. در حالی که این آزمون از زمان انتشار خود مورد بررسی‌های زیادی قرار گرفته است، اما همچنان بخشی مهم از تاریخ AI و همچنین یک مفهوم جاری در فلسفه است زیرا از ایده‌های مرتبط با زبان شناسی استفاده می‌کند.

– هوش مصنوعی یک رویکرد مدرن:

در ادامه تلاش‌های انجام شده، استوارت راسل و پیتر نورویگ کتاب “هوش مصنوعی:  یک رویکرد مدرن” را منتشر کردند که به یکی از کتاب‌های درسی پیشرو در زمینه مطالعه AI تبدیل شد. این کتاب به طور جامعی زمینه هوش را پوشش می‌دهد، از مفاهیم پایه گرفته تا آخرین پیشرفت‌ها. کتاب با تعریف هوش ساخته شده به صورت مصنوعی آغاز می‌شود. نویسندگان AI را به عنوان “علم و مهندسی ساخت ماشین‌های هوشمند، به خصوص برنامه‌های کامپیوتری هوشمند” تعریف می‌کنند. آنها سپس به چهار هدف یا تعریف بالقوه در آن می‌پردازند که سیستم‌های کامپیوتری را بر اساس عقلانیت و تفکر در مقابل عمل متمایز می‌کند.

• رویکرد انسانی:
  • سیستم‌هایی که مانند انسان فکر می‌کنند
  • سیستم‌هایی که مانند انسان عمل می‌کنند
• رویکرد ایده‌آل:
  • سیستم‌هایی که منطقی فکر می‌کنند
  • سیستم‌هایی که منطقی عمل می‌کنند

تعریف آلن تورینگ در دسته “سیستم‌هایی که مانند انسان عمل می‌کنند” قرار می‌گیرد.

– شاخه‌های اصلی هوش مصنوعی:

پس از تعریف مفهوم، کتاب به بررسی زیرشاخه‌های اصلی هوش مصنوعی می‌پردازد. این زیرشاخه‌ها عبارتند از:

• یادگیری ماشین: یادگیری ماشین زمینه‌ای است که به ماشین‌ها اجازه می‌دهد بدون برنامه‌نویسی صریح، از داده‌ها بیاموزند.
• یادگیری عمیق: یادگیری عمیق زیرشاخه‌ای از یادگیری ماشین است که از شبکه‌های عصبی مصنوعی برای یادگیری استفاده می‌کند.
• برنامه‌نویسی منطقی: برنامه‌نویسی منطقی زمینه‌ای است که از منطق ریاضی برای توصیف رفتار ماشین‌ها استفاده می‌کند.
• نمایش دانش: نمایش دانش زمینه‌ای از هوش مصنوعی است که به ماشین‌ها اجازه می‌دهد دانش خود را در فرمت‌های قابل استفاده ذخیره کنند.
• برنامه‌ریزی خودکار: برنامه‌ریزی خودکارحوزه‌ای است که به ماشین‌ها اجازه می‌دهد مشکلات را به طور خودکار حل کنند.

کاربردها:

کتاب سپس به بررسی برخی از کاربردهای AI در دنیای واقعی می‌پردازد. این کاربردها عبارتند از:

• بینایی رایانه: بینایی رایانه زمینه‌ای از هوش است که به ماشین‌ها اجازه می‌دهد دنیای اطراف خود را ببینند و درک کنند.
• پردازش زبان طبیعی: پردازش زبان طبیعی زمینه‌ای دیگراست که به ماشین‌ها اجازه می‌دهد زبان انسان را درک و تولید کنند.
• هوش مصنوعی رباتیک: این مفهوم زمینه‌ای از هوش مصنوعی است که به ربات‌ها اجازه می‌دهد با دنیای اطراف خود تعامل داشته باشند.

کتاب با بحث در مورد اخلاق در AI به پایان می‌رسد. نویسندگان استدلال می‌کنند که هوش مصنوعی پتانسیل ایجاد مزایای زیادی را دارد، اما همچنین پتانسیل ایجاد خطرات زیادی را دارد. آنها توصیه می‌کنند که از این علم به طور مسئولانه و اخلاقی استفاده شود.کتاب هوش مصنوعی: یک رویکرد مدرن منبعی ارزشمند برای هر کسی است که علاقه‌مند به یادگیری در مورد علم AI است. این کتاب به طور جامعی زمینه هوش مصنوعی را پوشش می‌دهد و به خوانندگان کمک می‌کند تا مفاهیم اساسی را درک کنند.

نتیجه گیری:

در ساده‌ترین شکل خود، هوش مصنوعی زمینه‌ای است که علوم کامپیوتر و مجموعه داده‌های قوی را برای حل مشکل ترکیب می‌کند. همچنین شامل زیرزمینه‌های یادگیری ماشین و یادگیری عمیق است که اغلب در ارتباط با هوش مصنوعی ذکر می‌شوند. این رشته‌ها از الگوریتم‌های هوش مصنوعی تشکیل شده‌اند که به دنبال ایجاد سیستم‌های خبره هستند که بر اساس داده‌های ورودی، پیش‌بینی‌ها یا طبقه‌بندی‌ها انجام می‌دهند.در طول سال‌ها، هوش مصنوعی چرخه‌های زیادی از تبلیغات را پشت سر گذاشته است، اما حتی برای شکاکان، انتشار چت جی پی تی(Chat GPT) شرکتOpen AI  به نظر می‌رسد نقطه عطفی  انقلابی باشد. آخرین باری که هوش مصنوعی مولد (Generative AI)به این بزرگی ظاهر شد، پیشرفت‌ها در زمینه بینایی رایانه بود، اما اکنون جهش رو به جلو در پردازش زبان طبیعی است. و این فقط زبان نیست: مدل‌های مولد نیز می‌توانند دستور زبان کد نرم‌افزاری، مولکول‌ها، تصاویر طبیعی و انواع دیگر داده‌ها را یاد بگیرند.

 کاربردهای این فناوری هر روز در حال افزایش است و ما تازه شروع به بررسی امکانات آن کرده‌ایم. اما با افزایش تبلیغات در مورد استفاده از هوش مصنوعی در کسب و کار، گفتگوهای حول اخلاق بسیار مهم می شود